Với kim ngạch xuất nhập khẩu vượt 700 tỷ USD và hàng loạt hiệp định thương mại tự do, Việt Nam đang cần lượng lớn nhân sự có chuyên môn về kinh doanh xuyên biên giới. Vậy ngành kinh doanh quốc tế là gì ra trường làm gì và mức lương có hấp dẫn? Cùng tìm hiểu chi tiết.
1. Ngành Kinh Doanh Quốc Tế Là Gì?
Kinh doanh quốc tế là ngành nghiên cứu các hoạt động thương mại, đầu tư và quản trị kinh doanh vượt ra khỏi biên giới quốc gia.
Định nghĩa
Ngành Kinh doanh quốc tế (International Business) thuộc nhóm ngành Kinh doanh – Quản lý, mã ngành 7340120. Sinh viên được đào tạo kiến thức về thương mại quốc tế, tài chính quốc tế, quản trị đa văn hóa, logistics toàn cầu và chiến lược kinh doanh xuyên biên giới.
Điểm khác biệt lớn nhất so với Quản trị kinh doanh: ngành Kinh doanh quốc tế tập trung vào môi trường kinh doanh đa quốc gia, yêu cầu hiểu biết về luật thương mại quốc tế, tỷ giá, rào cản thương mại và văn hóa kinh doanh các nước.
Bối cảnh thuận lợi tại Việt Nam
Việt Nam đã ký kết và thực thi nhiều hiệp định thương mại tự do quan trọng: EVFTA (với EU), CPTPP (11 nước Thái Bình Dương), RCEP (15 nước châu Á – Thái Bình Dương), UKVFTA (với Anh). Theo Bộ Công Thương, các FTA đã giúp xuất khẩu Việt Nam tăng trưởng trung bình 12–15% mỗi năm, tạo ra nhu cầu lớn về nhân sự hiểu biết thương mại quốc tế.
Kinh doanh quốc tế không chỉ là mua bán hàng hóa qua biên giới – đó là nghệ thuật kết nối thị trường, văn hóa và pháp lý của nhiều quốc gia để tạo ra giá trị cho tất cả các bên.
2. Chương Trình Đào Tạo
Sinh viên được trang bị kiến thức kinh doanh nền tảng kết hợp chuyên sâu về thương mại và đầu tư quốc tế.
Thời gian và nội dung
Cử nhân Kinh doanh quốc tế đào tạo 4 năm:
– Năm 1: Sinh viên học các môn nền tảng gồm kinh tế vi mô, kinh tế vĩ mô, quản trị học, nguyên lý kế toán và ngoại ngữ chuyên ngành
– Năm 2: Chương trình chuyển sang kinh tế quốc tế, marketing quốc tế, luật thương mại quốc tế và thanh toán quốc tế
– Năm 3: Sinh viên đi sâu vào quản trị kinh doanh quốc tế, quản trị xuất nhập khẩu, tài chính quốc tế, logistics và chuỗi cung ứng toàn cầu, đàm phán kinh doanh quốc tế
– Năm 4: Giai đoạn hoàn thiện với chiến lược kinh doanh quốc tế, quản trị đa văn hóa, thực tập tại doanh nghiệp xuất nhập khẩu và làm khóa luận
Trường đào tạo hàng đầu
– Đại học Ngoại thương (FTU): Số 1 về đào tạo kinh doanh quốc tế, điểm chuẩn 27–29
– Đại học Kinh tế Quốc dân (NEU): Chương trình kinh doanh quốc tế uy tín
– Đại học Kinh tế TP.HCM (UEH): Khoa Kinh doanh quốc tế – Marketing mạnh miền Nam
– Đại học RMIT: Chương trình quốc tế, giảng dạy bằng tiếng Anh
– Đại học Quốc tế (VNU-HCM): Chương trình chuẩn quốc tế
Yêu cầu ngoại ngữ
Đây là ngành đòi hỏi ngoại ngữ cao nhất trong nhóm ngành kinh tế. Sinh viên cần đạt IELTS 6.0–6.5 hoặc tương đương khi tốt nghiệp. Nhiều trường yêu cầu học thêm ngôn ngữ thứ hai (tiếng Trung, Nhật, Hàn hoặc Pháp) để tăng lợi thế cạnh tranh.
3. Ra Trường Làm Gì?
Cử nhân Kinh doanh quốc tế có thể làm việc tại nhiều loại hình tổ chức, từ doanh nghiệp xuất nhập khẩu đến tập đoàn đa quốc gia.
Chuyên viên xuất nhập khẩu
Vị trí phổ biến nhất, chiếm khoảng 35% sinh viên tốt nghiệp. Công việc hằng ngày bao gồm tìm kiếm nhà cung cấp và khách hàng nước ngoài, đàm phán hợp đồng mua bán quốc tế, thực hiện thủ tục hải quan và xử lý chứng từ xuất nhập khẩu (L/C, B/L, C/O, Invoice). Ngoài ra, chuyên viên xuất nhập khẩu còn phối hợp với đơn vị vận chuyển (forwarder) để giao nhận hàng hóa đúng tiến độ.
Chuyên viên kinh doanh tại công ty đa quốc gia
Các tập đoàn FDI (Samsung, LG, Toyota, Unilever, Nestlé) tuyển dụng nhiều nhân sự hiểu biết kinh doanh quốc tế cho các vị trí: phát triển kinh doanh, quản lý dự án, thu mua (procurement), quan hệ đối tác.
Chuyên viên tại tổ chức xúc tiến thương mại
– VCCI (Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam): Hỗ trợ doanh nghiệp hội nhập quốc tế
– VIETRADE (Cục Xúc tiến Thương mại): Tổ chức hội chợ, kết nối doanh nghiệp xuất khẩu
– Thương vụ Việt Nam tại nước ngoài: Đại diện thương mại cho Việt Nam tại các quốc gia
Đây là hướng đi phù hợp cho người muốn làm việc trong khu vực công với môi trường ổn định và có nhiều cơ hội đi công tác nước ngoài.
Các vị trí khác
– Chuyên viên logistics quốc tế: Quản lý vận chuyển hàng hóa xuyên biên giới, tối ưu chi phí chuỗi cung ứng
– Chuyên viên tài chính quốc tế: Quản lý rủi ro tỷ giá, thanh toán quốc tế tại ngân hàng
– Tư vấn đầu tư nước ngoài (FDI): Hỗ trợ nhà đầu tư nước ngoài thành lập và vận hành doanh nghiệp tại Việt Nam
– Kinh doanh thương mại điện tử xuyên biên giới: Bán hàng trên Amazon, eBay, Alibaba – lĩnh vực đang phát triển rất mạnh
4. Mức Lương Thực Tế
Thu nhập ngành kinh doanh quốc tế thuộc nhóm khá so với mặt bằng chung, đặc biệt tại các doanh nghiệp FDI và công ty xuất nhập khẩu lớn.
Lương theo vị trí
– Nhân viên xuất nhập khẩu (mới ra trường): 8–13 triệu đồng/tháng
– Chuyên viên XNK (2–5 năm): 13–22 triệu đồng/tháng
– Trưởng phòng XNK: 22–40 triệu đồng/tháng
– Chuyên viên BD tại công ty đa quốc gia: 15–30 triệu đồng/tháng
– Giám đốc kinh doanh quốc tế: 40–80 triệu đồng/tháng
Lương tại công ty FDI
Các công ty FDI thường trả lương cao hơn 20–40% so với doanh nghiệp nội địa cùng vị trí. Ngoài ra, phúc lợi bao gồm bảo hiểm quốc tế, thưởng hiệu quả, đào tạo nước ngoài và cơ hội luân chuyển tại các văn phòng quốc tế.
Thu nhập từ tự kinh doanh
Nhiều cử nhân Kinh doanh quốc tế tự mở công ty xuất nhập khẩu. Thu nhập phụ thuộc quy mô và ngành hàng, nhưng kinh doanh xuất khẩu nông sản, thủy sản, đồ gỗ hoặc nhập khẩu máy móc, nguyên liệu có biên lợi nhuận tốt.
5. Kỹ Năng Cần Có
Ngoài kiến thức chuyên môn, ngành kinh doanh quốc tế đòi hỏi nhiều kỹ năng mềm quan trọng để thành công.
Kỹ năng bắt buộc
– Ngoại ngữ xuất sắc: Tiếng Anh thương mại là bắt buộc, thêm tiếng Trung/Nhật/Hàn là lợi thế lớn
– Đàm phán quốc tế: Kỹ năng thương lượng hiệu quả với đối tác đa văn hóa
– Hiểu biết pháp lý: Luật thương mại quốc tế, Incoterms, quy tắc xuất xứ hàng hóa
– Phân tích thị trường: Đánh giá cơ hội và rủi ro tại các thị trường nước ngoài
– Giao tiếp đa văn hóa: Hiểu và tôn trọng sự khác biệt văn hóa trong kinh doanh
Trong đó, ngoại ngữ và kỹ năng đàm phán là hai yếu tố tạo nên khác biệt lớn nhất giữa những người làm kinh doanh quốc tế thành công và những người bình thường.
6. Triển Vọng Phát Triển
Ngành kinh doanh quốc tế có triển vọng tích cực nhờ xu hướng hội nhập ngày càng sâu rộng của Việt Nam.
Cơ hội từ các FTA
Với 16 FTA đã ký kết, Việt Nam có quan hệ thương mại ưu đãi với hơn 60 quốc gia. Doanh nghiệp cần nhân sự hiểu cách tận dụng ưu đãi thuế quan, quy tắc xuất xứ và tiêu chuẩn kỹ thuật để xuất khẩu hiệu quả.
Thương mại điện tử xuyên biên giới
Xu hướng bán hàng trực tiếp ra nước ngoài qua Amazon, Alibaba, Etsy đang bùng nổ. Người có kiến thức kinh doanh quốc tế kết hợp kỹ năng digital có lợi thế rất lớn trong lĩnh vực này.
Câu Hỏi Thường Gặp
Học Kinh doanh quốc tế có cần giỏi ngoại ngữ không?
Bắt buộc. Tiếng Anh thương mại là yêu cầu tối thiểu, cần đạt IELTS 6.0–6.5 khi tốt nghiệp. Nếu biết thêm tiếng Trung, Nhật hoặc Hàn, cơ hội việc làm và mức lương sẽ tăng đáng kể vì đây là các đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam.
Kinh doanh quốc tế khác gì Ngoại thương?
Về bản chất gần giống nhau. Ngoại thương (International Trade) là tên gọi cũ, tập trung vào xuất nhập khẩu hàng hóa. Kinh doanh quốc tế (International Business) rộng hơn, bao gồm cả đầu tư quốc tế, quản trị đa quốc gia và dịch vụ xuyên biên giới.
Ra trường có dễ xin việc không?
Tỷ lệ có việc làm cao (85–90%) nhờ nhu cầu xuất nhập khẩu lớn. Tuy nhiên, vào được các vị trí tốt tại công ty FDI hoặc tập đoàn lớn đòi hỏi tiếng Anh giỏi, có kinh nghiệm thực tập và kỹ năng mềm tốt. Sinh viên nên đi thực tập từ năm 3 để tăng lợi thế.
Qua phân tích toàn diện, ngành kinh doanh quốc tế là gì ra trường làm gì đã được giải đáp rõ ràng. Đây là ngành mang lại cơ hội tiếp xúc với môi trường làm việc quốc tế, mức lương hấp dẫn và nhiều hướng phát triển đa dạng. Nếu bạn giỏi ngoại ngữ, thích tìm hiểu thị trường nước ngoài và muốn kết nối Việt Nam với thế giới, đây là lựa chọn xứng đáng.
{
“@context”: “https://schema.org”,
“@type”: “FAQPage”,
“mainEntity”: [
{
“@type”: “Question”,
“name”: “Học Kinh doanh quốc tế có cần giỏi ngoại ngữ không?”,
“acceptedAnswer”: {
“@type”: “Answer”,
“text”: “Bắt buộc. Tiếng Anh thương mại là yêu cầu tối thiểu, cần đạt IELTS 6.0–6.5 khi tốt nghiệp. Nếu biết thêm tiếng Trung, Nhật hoặc Hàn, cơ hội việc làm và mức lương sẽ tăng đáng kể.”
}
},
{
“@type”: “Question”,
“name”: “Kinh doanh quốc tế khác gì Ngoại thương?”,
“acceptedAnswer”: {
“@type”: “Answer”,
“text”: “Ngoại thương là tên gọi cũ, tập trung vào xuất nhập khẩu hàng hóa. Kinh doanh quốc tế rộng hơn, bao gồm cả đầu tư quốc tế, quản trị đa quốc gia và dịch vụ xuyên biên giới.”
}
},
{
“@type”: “Question”,
“name”: “Ra trường có dễ xin việc không?”,
“acceptedAnswer”: {
“@type”: “Answer”,
“text”: “Tỷ lệ có việc làm cao (85–90%) nhờ nhu cầu xuất nhập khẩu lớn. Tuy nhiên, vào được các vị trí tốt tại công ty FDI đòi hỏi tiếng Anh giỏi, có kinh nghiệm thực tập và kỹ năng mềm tốt.”
}
}
]
}