Trong công việc, nhiều người thường chọn cách làm quen thuộc: làm tốt phần việc của mình, ít thử cái mới và cũng hiếm khi bước ra khỏi vùng an toàn. Cách này giúp mọi thứ khá ổn định, ít sai sót và áp lực cũng không quá lớn.
Thế nhưng nếu quan sát kỹ, bạn sẽ thấy những người tiến xa hơn trong sự nghiệp thường có một điểm chung: họ sẵn sàng chấp nhận rủi ro trong công việc. Không phải kiểu “liều ăn nhiều” mà là dám thử những việc mình chưa từng làm, dám nắm lấy cơ hội mới và chấp nhận rằng có thể lúc đầu trông mình sẽ hơi… ngáo ngơ một chút.
Tinh thần này không phải là điều xa vời hay chỉ dành cho những người đặc biệt. Nó có thể được rèn luyện từng chút một, bắt đầu từ những bước thử nhỏ trong công việc. Chỉ cần một khoảnh khắc “liều nhẹ” đó thôi, sự nghiệp của bạn sẽ chính thức “sang trang” mới rực rỡ hơn.
Làm sao để trở thành người dám chấp nhận rủi ro trong công việc?
“Chấp nhận rủi ro trong công việc giúp bạn mở ra nhiều cơ hội phát triển, học hỏi kinh nghiệm mới và bứt phá khỏi giới hạn an toàn của bản thân.”
Bắt đầu từ những “rủi ro nhỏ”
Không ai từ “lính lác” mà nhảy thẳng lên “trùm cuối” cả, nên nếu bạn chưa quen với việc mạo hiểm thì cứ bắt đầu từ những bước nhỏ thôi.
Giả sử team bạn có một buổi họp tuần, bình thường bạn chỉ ngồi nghe và ghi chú. Nhưng lần này, bạn thử chuẩn bị trước một ý nhỏ về cách cải thiện quy trình làm việc rồi chủ động xin nói trong 2 – 3 phút. Có thể ý tưởng đó chưa quá xuất sắc, thậm chí còn bị góp ý lại, nhưng bạn sẽ nhận ra một điều: việc lên tiếng không đáng sợ như mình tưởng. Và lần sau, bạn sẽ tự tin hơn để chia sẻ những ý tưởng lớn hơn.
Chính những bước “nhỏ nhưng có võ” như vậy mới là cách giúp bạn ngày càng tự tin hơn. Đừng chờ đến khi sẵn sàng 100% vì thật ra chẳng bao giờ có cái mốc đó đâu.
Chuẩn bị kỹ trước khi “liều”
Chấp nhận rủi ro trong công việc mà không có chuẩn bị thì dễ thành “toang” thật lắm. Những người dám mạo hiểm một cách thông minh thường không lao vào kiểu cảm tính mà sẽ dành thời gian tìm hiểu kỹ thông tin, hỏi ý kiến những người có kinh nghiệm và luôn có sẵn một phương án dự phòng trong đầu.
Nếu bạn muốn đề xuất một ý tưởng mới cho team, chẳng hạn thay đổi cách chạy một chiến dịch hoặc cải tiến quy trình làm việc. Thay vì chỉ nói kiểu mơ hồ, mang tính chủ quan “Em thấy làm cách này hay hơn”, bạn nên chuẩn bị trước ý tưởng này mang lại lợi ích gì, cần bao nhiêu thời gian hoặc nguồn lực để triển khai và nếu có vấn đề xảy ra thì mình sẽ xử lý ra sao. Khi bạn trình bày theo kiểu đó, mọi người không chỉ thấy bạn dám thử mà còn thấy bạn có suy nghĩ chín chắn.
Và điều quan trọng là khi đã chuẩn bị kỹ, rủi ro thực tế sẽ giảm đi rất nhiều. Bạn không còn cảm giác “nhảy đại xuống nước” nữa mà giống như đã biết bơi sơ sơ rồi mới xuống. Vẫn có chút run nhưng đủ kiểm soát để không bị chìm.
Chấp nhận rằng sai là chuyện bình thường
Khác biệt giữa người đứng yên và người phát triển nhanh nằm ở cách họ đối diện với sai lầm. Người đứng yên thì vì sợ sai nên không dám làm gì mới, cứ giữ mình trong vùng an toàn. Còn người phát triển thì xem mỗi lần sai là một vòng lặp: làm → sai → rút kinh nghiệm → làm lại tốt hơn.
Nếu bạn được giao viết một báo cáo quan trọng, đã cố làm kỹ nhưng vẫn bị sếp feedback khá nhiều, thậm chí phải sửa gần như toàn bộ. Lúc đó cảm giác hơi “quê” là chuyện bình thường. Nhưng nếu bạn chịu khó nhìn lại xem mình sai ở đâu, ví dụ như thiếu dữ liệu, lập luận chưa chặt hay trình bày chưa rõ thì lần sau bạn sẽ tránh được đúng những lỗi đó. Sau vài lần như vậy, bạn sẽ thấy mình tiến bộ rõ rệt, trong khi nếu ngay từ đầu bạn né việc khó vì sợ sai, có khi vẫn dậm chân tại chỗ.
Thế nên, nếu bạn từng làm sai trong công việc thì bạn không phải là kẻ thất bại. Bạn chỉ đơn giản là đang thu thập kinh nghiệm với tốc độ mà những người sợ hãi không bao giờ chạm tới được.
Tập trung vào cơ hội thay vì nỗi sợ
Khi đứng trước một quyết định khó, chúng ta thường có xu hướng để nỗi sợ dẫn dắt suy nghĩ. Não bộ liên tục đặt ra những câu hỏi như: “Lỡ thất bại thì sao?” hay “Lỡ làm không tốt thì sao?”. Chính những suy nghĩ này khiến ta chùn bước và bỏ lỡ nhiều khả năng phía trước.
Tuy nhiên, nếu thay đổi góc nhìn một chút, mọi thứ có thể khác đi. Thay vì tập trung vào rủi ro, hãy tự hỏi: “Nếu làm tốt thì sao?” hoặc “Nếu thành công, mình sẽ học được gì?”. Những câu hỏi này không phủ nhận khó khăn nhưng mở ra cơ hội để ta nhìn thấy mặt tích cực và tiềm năng phát triển của quyết định. Bạn sẽ chủ động hơn trong việc học hỏi và tìm giải pháp. Dù kết quả cuối cùng chưa hoàn hảo, bạn vẫn tích lũy được kinh nghiệm, mở rộng kỹ năng và tạo dấu ấn với cấp trên.
Bạn không thiếu năng lực, bạn chỉ đang thiếu một lần dám thử. Vì vậy, khi cơ hội mới xuất hiện, hãy trở thành người dám chấp nhận rủi ro trong công việc bằng cách can đảm nói “Ừ, để mình thử xem sao”. Biết đâu đó lại là bước ngoặt lớn tiếp theo trong sự nghiệp của bạn.
Oanh Trần